De overheid is er voor het gezamenlijk belang van alle Nederlandse burgers. Daar wordt al veel gedaan, maar de invloed van burgers is klein (eens in de paar jaar stemmen). Verder worden collectieve zaken vermarkt en wegbezuinigd waardoor de kwaliteit en kwantiteit inzakt en de overheid grip verliest en onkundig is geworden. Burgers hebben contact met de uitvoeringsinstanties, en die kunnen niet leveren wat nodig is (denk aan jeugdzorg, politie, rechtspraak, toeslagenaffaire, schadeafhandeling door gaswinning in Groningen, …).
En om de crises (denk b.v. aan armoede, biodiversiteit en stikstofkringloop) aan te kunnen is veel werk nodig dat de ondersteuning van de bevolking nodig heeft. In het verleden is dit niet genoeg gekomen vanuit overheden, wereldleiders, verenigde naties of bedrijven. Maar als we als burgers een leefbare, gezonde en fijne wereld willen, en er komt geen actie, moeten we het zelf doen. De democratie moet veel sterker worden zodat burgers problemen kunnen aankaarten en meehelpen oplossingen te verzinnen. Daarmee is er vanzelf draagvlak voor de veranderingen die de burgers willen.
De overheid is er voor de burgers, niet andersom! Samen kunnen we de grote problemen van deze tijd aan.
De macht van burgers wordt vergroot door het organiseren van gezamenlijk feedback van alle burgers. Dit kan via een feedback-app of website (zie Democratie). Maar er zijn meer manieren waarop burgers de problemen kunnen voorkomen of oplossen. Aan de basis staat dat mensen goede informatie krijgen, kritisch zijn en logisch nadenken (scholen en objectieve informatie krijgen), de tijd hebben om zich hiervoor in te spannen (zie Basisbehoeften zijn geregeld), en de middelen hebben om invloed uit te oefenen (b.v. via burgerberaden).
Concrete oplossingen
Concrete oplossingen:
- Burgerberaad faciliteren in gemeenten. Kennis om het proces in goede banen te leiden kan landelijk zijn, zodat gemeenten van elkaar kunnen leren. Later structureel maken waarbij burgers onderwerpen voor burgerberaden kunnen aandragen en gemeenten de voorstellen verplicht moeten behandelen.
- Burgerberaden ook invoeren op landelijk niveau. Eerst op een aantal specifieke onderwerpen, en dan structureel maken door het invoeren een 3e kamer met een willekeurige representatie van burgers. Die kunnen voorstellen doen aan de 2e kamer die het dan in behandeling moet nemen.
- Stemgerechtigd vanaf 16 jaar. De keuzes van nu bepalen de toekomst, en juist jongeren krijgen de gevolgen te zien. Jongeren zijn wel meer beïnvloedbaar, maar ook jong volwassenen zijn dat – dus waar trek je de grens? Bij 23 jaar? Met 16 jaar zijn leerlingen nog actief in het onderwijs en kan dit goed behandeld worden. Als ze niet geïnteresseerd zijn of het niet weten, hoeven ze niet te gaan stemmen. Jongeren komen zo vroeger op een concrete manier in aanraking met de politiek.
- Ondersteuning voor het opzetten van lokale coöperaties van burgers.
- Laagdrempelige en lokale rechtspraak: meer locaties en minder kosten. Zo kunnen burgers niet alleen in hun recht staan, maar het ook krijgen. En kleinschalige onafhankelijke rechtspraak kan de gemoederen tot rust brengen zodat mensen zaken kunnen afsluiten (meer geluk, minder stress).
- Jaarlijks minimaal 1.000 initiatieven voor maximaal 10.000 euro verdelen aan lokale initiatieven (tot de 10 miljoen euro op is). Initiatiefnemers kunnen een website maken (overheid faciliteert) met wat ze willen doen, en welk bedrag nodig is. Burgers kunnen stemmen op lokale projecten – b.v. in de eigen gemeente. De projecten met de meeste stemmen per gevraagde euro worden gehonoreerd. Dit kan van alles zijn, en achteraf wordt door initiatiefnemers gerapporteerd op de website wat er gedaan is. Volledig transparant en controleerbaar voor de lokale burgers. Iedereen kan meedoen, ook kinderen. De dag van toekenning kan feestelijk worden gevierd. De gemeente helpt indien nodig bij de realisatie. Denk aan initiatieven als:
- Tiny forest in de stad
- Materiaal voor de sportvereniging
- Autodrempel in de straat
- Zonnepanelen op het buurthuis, of ander onderhoud
- Mooie schildering van de zijkant van een flatgebouw
- Vrijwilligers belonen voor de inzet
- Praalwagen voor de carnaval
- Evenementen organiseren
- Een gezin met een kleine schuld schuldenvrij maken, voordat het groter wordt.
- …
- Financiering van uitvoeringsinstanties en controlerende instanties verbeteren: meer geld naar b.v. gemeenten, politie, zorg, onderwijs en adviescolleges.
- Invoering feedback-app en website (zie Democratie door feedback met macht).
- Algemeen via andere onderdelen: in het onderwijs opleiden tot kritische burgers, de gemeenschapszin vergroten en beschikbare tijd en zingeving van mensen vergroten.
- Werknemers komen verplicht in de top van bedrijven, net zoals dat in Duitsland bepaald is. Dus een meer Rijnlands dan Angelsaksisch model.
- Maatschappelijke diensttijd invoeren voor ambtenaren voor begrip van hun doelgroep, en feedback uit de doelgroep (zie ook een artikel in de Correspondent).
Koppeling met uitgangspunten
Dit raakt aan de volgende uitgangspunten: