Voor de overheid zijn inkomsten belangrijk om de collectieve uitgaven te financieren. Belasting kunnen we ook als instrument inzetten om te sturen richting collectieve doelen (natuur en geluk).
Voor veel producten betalen we niet de werkelijke prijs. Bedrijven wentelen die namelijk af op de wereld, en berekenen die ook niet door om concurrerend te blijven. Denk b.v. aan kleding waar we niet betalen voor de hoge kosten van kinderarbeid, milieuschade bij productie of afvalverwerking aan het einde van de levensduur. Of een vliegticket naar Milaan voor een tiental euro’s.
En we moeten zorgen dat de geldkraan van arm naar rijk “tickle up” dichtgaat, en omgedraaid wordt.
Idealiter betalen we altijd de echte prijs. Maar totdat we zover zijn kunnen we middels belasting de prijzen wel reëler maken. Zie ook Reken met integrale kosten en baten.
Concrete oplossingen
Concrete oplossingen voor belasting van personen en bedrijven:
- Negatieve inkomstenbelasting: Gegarandeerd minimaal inkomen. Een broeihaard van innovatie, gezondheid en geluk. Dan schaffen we andere regelingen af zoals basisbeurs, AOW en WW.
- Progressieve inkomsten belasting:
- Lage inkomens betalen weinig belasting zodat het loont om actief te zijn.
- Een hoogste tarief van ongeveer 75% (vanaf salaris minister-president). Verhoog het tarief tot er effectief een limiet komt op het inkomen van rijken omdat bedrijven zoveel niet willen betalen.
- Rond de 75K euro gaan belastingen omhoog omdat meer inkomsten weinig extra levensgeluk geven.
- Belast huurinkomsten op een adres waar je zelf niet woont als gewoon inkomen: geen extra belastingvoordeel voor de rijken. Het delen van ruimtes in je eigen woning is prima (denk b.v. aan het verhuren van een kamer aan een student).
- Belast bezit zodat ook de rijken bijdragen aan de samenleving
- Voorkom een groeiende scheiding tussen rijk en arm. De rijksten hebben het overgrote deel van de bezittingen in handen (rijkste 1% heeft 50% van het wereldwijde bezit): https://www.bnnvara.nl/joop/artikelen/rijkste-26-personen-bezitten-evenveel-als-armste-helft-van-de-wereldbevolking). Rijk en arm leven afgezonderd, en rijk geeft niet om de armen die ze niet kennen. En vele armen zijn ongelukkig door geldproblemen, en kosten de samenleving ook veel.
- Rijken belasten het milieu onevenredig veel.
- Rentenieren zorgt ervoor dat mensen die rijk zijn door hun afkomst of geluk niet meer hoeven bij te dragen aan de samenleving. Ze onttrekken goederen en diensten, en plukken de vruchten van de arbeid van anderen.
- Invoering grondbelasting: de meest eerlijke en simple belasting. Zie o.a. decorrespondent. Dan kunnen we de onroerendezaakbelasting op basis van de WOZ afschaffen.
- Belasting op (fossiele) energie voor consumenten en bedrijven gelijk trekken. Dus geen korting (fossiele subsidies) voor (grote) verbruikers meer. Nu krijgen grootverbruikers b.v. 91% belastingkorting op gas vanaf 10 miljoen m3 (zie energiebelasting).
- Erfbelasting (en giften) in eerste instantie zien vanuit de ontvangende persoon. Een rijk persoon kan dan beter zijn bezit verdelen en velen helpen in plaats van een paar. Daardoor hebben allerlei fiscale uitvluchten geen zin meer. Laat b.v. de eerste 200.000 euro vrij zijn van belasting, en daarna in een progressief tarief vallen, zoals inkomstenbelasting. En verder de extremen zwaar belasten zodat het geld niet Nederland verlaat, en rijke families niet rijk blijven: geld uit erfenissen boven de 3 miljoen gezien vanuit de overledene (inclusief bezit in natura waar dan ook op de wereld) gaan volledig naar de staat.
Belasting van producten/diensten:
- Belast bedrijven voor het gebruik van fossiele brandstoffen net zoals consumenten. Dus b.v. geen lager tarief voor grootverbruikers van gas of elektra. Daarmee zal b.v. het opstoken van gas voor kassen in de winter onrendabel worden, en gaan bedrijven wat meer de echte prijs betalen voor gebruik. Dat zal ook leiden tot veel innovatie. Voor import uit het buitenland kun je ook een “energieheffing” invoeren – liefst Europees.
- Net zoals voor fossiele brandstoffen kun je ook heffingen invoeren voor grondstoffen. De winning van b.v. metalen uit mijnen kost steeds meer moeite, en dus ook meer energie. Dat komt omdat de makkelijke rijke erts al gedolven is. Door grondstoffengebruik te reduceren, reduceren we ook het energiegebruik.
- Suikertaks omdat suiker erg slecht is voor de gezondheid (ook suikervervangers als aspartaam), terwijl we juist gelukkig en gezond willen zijn. Het verhoogt namelijk de kans op b.v. diabetes en zwaarlijvigheid. Verder zijn er hogere gezondheidskosten die betaald worden door iedereen, en niet door de fabrikanten.
- Vliegtaks sterk omhoog – van denk aan honderden euros p.p. afhankelijk van de afstand. Eigenlijk wil je een belasting op kerosine, maar dat schijnt moeilijk te zijn. Voor elektrische en waterstof vliegtuigen zou dit niet hoeven. Bijkomend voordeel is dat Schiphol krimpt (en de overlast en kosten voor o.a. Amsterdam van vliegen en toerisme).
- Vleestaks omdat het enorm inefficient is (water, land, eiwitten), dierenleed veroorzaakt, gezondheidsproblemen en milieuproblemen geeft.
- Gezond voedsel 0% belasting (denk aan groenten en fruit).
- Verbieden van (of exorbitant hoge accijns) op vergif in de landbouw, en consumenten mogen alleen gifvrije landbouwproducten kopen.
- Lage belasting voor kunst, cultuur en journalistiek – een belangrijke tegenmacht in een democratie.
En verder:
- Belastingdienst maakt geen deals met grote bedrijven. Dit werkt omkoping in de hand, en is niet eerlijk voor kleinere bedrijven.
- Voorkom brievenbusfirma’s die Nederland vrijwel niets opleveren en belastingontduiking stimuleren. Vooral ontwikkelingslanden hebben hierdoor veel verlies van belastinginkomsten.
- Coöperaties van algemeen nut (waar Nederlandse burgers eigenaar zijn, en iedereen in principe (lokaal) deel kan nemen, waar eigenaren geen geld uit krijgen, en zonder winstoogmerk) houden en krijgen belastingvoordelen.
- Maak regels simpel. Als belastingmaatregelen niet effectief zijn, schaf ze af. Geen extra regels (subsidies/belastingen) om het “inkomensplaatje” politiek gewenst te krijgen. De belastingdienst heeft genoeg werk.
- Er is geen initiatief van de burger nodig voor de belasting omdat overheid alles weet en regels simpel zijn. Je hoeft dus ook geen jaarlijkse belastingaangifte te doen (alleen controleren dat het klopt), en toeslagen komen vanzelf op je rekening (hoef je niet aan te vragen).
- Afschaffen reiskostenaftrek: op fiets- of loop-afstand van je werk wonen laten lonen.
Koppeling met uitgangspunten
Dit raakt aan de volgende uitgangspunten: